نگاهی کلی به شیراز
همانطور که می دانید شیراز یکی از شهرهای بی نظیر ایران از لحاظ برخورداری از اثار تاریخی و گردشگری است که قدمت چند هزار ساله داشته و ریشه در فرهنگ و نزاد و آداب وو رسوم ملت ایران داشته و به نوعی بیان کننده موجودیت و اصالت یک ایرانی دارد و به ظوریکه این شهر از لحاظ تعداد آثار تاریخی ثبت شده در سازمان یونسکوی جهانی دارای بیشترین تعداد آثار ثبت شده درر بین شهرهای ایران است و از این رو شیراز و استان فارس همه ساله پذیرای گردشگران متعددی از سرتاسر ایران و جهان است. این شهر در استان فارس واقع شده که مرکز استان بوده و یکی از شهرهای بزرگ و پرجمعیت ایران می باشد. جمعیت شهر شیراز در سال ۱۳۹۰ هجری شمسی بالغ بر ۱٬۴۶۰٬۶۶۵ تن بوده که این رقم با احتساب جمعیت ساکن در حومهٔ شهر به ۱٬۷۰۰٬۶۸۷ تن میرسد. شیراز در بخش مرکزی استان فارس، در ارتفاع ۱۴۸۶ متری از سطح دریا و در منطقهٔ کوهستانی زاگرس واقع شده و آب و هوای معتدلی دارد. این شهر از سمت غرب به کوه دراک، از سمت شمال به کوههای بمو، سبزپوشان، چهلمقام و باباکوهی (از رشته کوههای زاگرس) محدود شدهاست. شهرداری شیراز به ۱۰ منطقهٔ مستقل شهری تقسیم شده و جمعاً مساحتی بالغ بر ۲۴۰ کیلومتر مربع را شامل میشود. نام شیراز در کتابها و اسناد تاریخی، تحت نامهای مختلفی نظیر «تیرازیس»، «شیرازیس» و «شیراز» به ثبت رسیدهاست. محل اولیهٔ این شهر در محل قلعهٔ ابونصربودهاست. شیراز در دوران بنیامیه به محل فعلی منتقل میشود و به بهای نابودی اصطخر – پایتخت قدیمی فارس – رونق میگیرد. این شهر در دوران صفاریان، بوییان و زندیان پایتخت ایران بودهاست. شیراز از دیرباز به واسطهٔ مرکزیت نسبیاش در منطقهٔ زاگرس جنوبی و واقعشدن در یک منطقهٔ به نسبت حاصلخیز، محلی طبیعی برای مبادلات محلی کالا بین کشاورزان، یکجانشینان و عشایر بودهاست. همچنین این شهر در مسیر راههای تجاری داخل ایران به بنادر جنوب مانند بندر بوشهر قرار گرفتهاست. شیراز به سبب جاذبههای تاریخی، فرهنگی، مذهبی و طبیعی فراوان، همواره گردشگران بسیاری را به سوی خود فرا میخواند.
سفر به شیراز فقط با تور شیراز
امروزه سفر به اقسانقاط دنیا به وسیله تورهای مسافراتی بهترین گزینه پیشرو برای گردشگران خواهد بود. چرا که سفر با تورهای گردشگری امکانات ویزه ای چه از لحاظ پروازی و چه از لحاظ اقامتی و رفاهی در اختیار مسافرین و گردشگران می گذارد. از جمله اینکه پروازهای چارتر رفت و برگشتی، اخذ اقامت و اسکان گردشگران در هر یک از مراکز اقامتی و فراهم کردن امکان بازدید گردشگران از اماکن تفریحی و گردشگری از جمله خدمات شایان مسافرین برای گردشگران خواهد بود. بنابراین شما عزیزان نیز که قصد سفر به شیراز را در هر برهه زمانی از سال را دارید، از این فرصت طلایی استفاده کنید و برای سفر به شیراز با ما در تور شیراز و با خدمات ویزه و شایان جانبی آن برای گردشگران همراه و همگام باشید.
جاذبه های گردشگری و توریستی شیراز
به طور عمده جاذبه های گردشگری شیراز به سه دسته اصلی تقسیم می شود:
- جاذبه های تاریخی
- جاذبه های مذهبی
- جاذبه های طبیعی
جاذبه های تاریخی شیراز
تخت جمشید
تخت جمشید یا پارسه (یا پرسپولیس، پرسهپلیس، هزارستون، صدستون و یا چهلمنار) نام یکی از شهرهای باستانی ایران است که طی سالیان پیوسته، پایتخت باشکوه وو تشریفاتیِ پادشاهی ایران در زمان امپراتوری هخامنشیان بودهاست. در این شهر باستانی کاخی به نام تخت جمشید وجود دارد که در دوران زمامداری داریوش بزرگ، خشایارشا و اردشیر اول بنا شدهاستت و به مدت حدود ۲۰۰ سال آباد بودهاست. در سال ۵۱۸ پیش از میلاد بنای تخت جمشید به عنوان پایتخت جدید هخامنشیان در پارسه آغاز گردید. بنیانگذار تخت جمشید داریوش بزرگبود، البته پس از او پسرش خشایارشا و نوهاش اردشیر یکم با گسترش این مجموعه به گسترش آن افزودند. بسیاری از آگاهیهای موجود که در مورد پیشینه هخامنشیان و فرهنگ آنها در دسترس است به خاطر سنگنبشتهها و فلزنوشتههایی است که در این کاخها و بر روی دیوارهها و لوحهها آن حکاکی شدهاست. این مکان از سال ۱۹۷۹ یکی از آثار ثبت شدهٔ ایران در میراث جهانی یونسکو است. تخت جمشید در شمال شهرستان مرودشت، شمال استان فارس (شمال شرقی شیراز) جای دارد. در فاصله ۶ و نیم کیلومتری از تخت جمشید نقش رستم قرار دارد. در نقش رستم آرامگاههای شاهنشاهانی مانند داریوش بزرگ/ خشایارشا/ اردشیر یکم و داریوش دوم واقع است. آرامگاه پنجمی هم هست که نیمهکاره باقیمانده و احتمالاً متعلق به داریوش سوم است. جدا از سازندگان تخت جمشید که داریوش، خشایارشا و اردشیر یکم بودند، اردشیر سوم نیز تعمیراتی در تخت جمشید انجام داد. آرامگاههای اردشیر دوم و سوم در کوهپایهٔ شرقی تخت جمشید کنده شدهاست. این بنای عظیم را با تور شیراز تجربه کنید.
دروازه قرآن
این بنا در دوران دیلمیان، در ميانه تنگ الله اکبر و در میان کوه های باباکوهی و چهل مقام، تاق مرتفعی به صورت دروازه ساخته شده بود که بنیانگذار آن را عضدالدوله دیلمی میدانند. بنای نخستين دروازه قرآن از سنگ و گچ بوده است. وي پس از ساختن دروازه، دستور داد تا قرآنی بزرگ معروف به قرآن «هفده من» بر بالای آن قرار دهند تا کاروانها به سلامت از زیر آن گذشته و به راه خود ادامه دهند. از زمان قرار دادن قرآن، این دروازه به دروازه قرآن مشهور شد و تاکنون به این نام باقی مانده است. اين قرآن دو جلدی، مربوط به دوران تیموریان است و با خطوط ثلث و محقق منسوب به ابراهیم سلطان نوشته شده است. بنای كنوني دروازه قرآن در سال 1327 هجري قمري به كوشش یکی از بازرگانان نیکوکار شیرازی به نام «حسین ایگار» معروف به «اعتمادالتجار» دوباره ساخته شد. آرامگاه بانی این دروازه در قسمت شرقی آن قرار دارد.
آرامگاه سعدی شیرازی
مشرفالدين مصلح بن عبدالله شيرازي مشهور به «سعدی» در اوایل سده هفتم هجري قمري در شیراز به دنيا آمد. سعدی شیرازی، بزرگترین شاعری است که پس از فردوسی در آسمان ادب فارس درخشیده است و هنوز نيز میدرخشد. وي در سال 690 هجري قمري در شيراز درگذشت. بر پايه مدارک موجود، آرامگاه سعدی در سده گذشته بارها تعمیر و بازسازی شده است. کریمخان زند در سال 1187 هجري قمري آن را از نو بنا كرد. وي بنايی آجري و دو طبقه بنا كرد که دو اتاق در دو سوي آن قرار داشت. مزار سعدی در اتاق شرقی در طبقه زیرین آن قرار داشت و دور آن نردههای چوبی و منبتکاری شده قرار گرفته بود. بعدها اتاق غربی مدفن «شوریده شيرازي» یکی از شاعران بنام سده سیزدهم هجري قمري در شیراز گردید. بنای نخستين سعدی تا سال 1327 خورشيدي برپا بود تا اینکه به پیشنهاد انجمن آثار ملی فارس و تلاش علی سامی و علی اصغر حکمت، بنای در خور مقام شامخ سعدی ساخته شد. این بنا دارای گنبدی زیبا است که در جلوی آن ایوانی تالار مانند قرار دارد كه توسط هشت ستون سنگی نگه داشته میشود. در بنای جدید، قبر سعدی در میان عمارتی هشت ضلعی با سقفی بلند و کاشیکاری شده قرار دارد. در داخل باغ و در محوطهاي پایینتر از سطح زمین، چشمه آب زلالی در جریان است. در ميانه این مکان، حوضچهای قرار دارد که آن را حوض ماهی مینامند. بر پايه یک سنت قدیمی، مردم شیراز برای برآورده شدن حاجات خود در حوض ماهی سکه میاندازند.
آرامگاه خواجه حافظ شیرازی
خواجه شمسالدین محمد ملقب به «لسانالغيب» و متخلص به «حافظ» از غزلسرایان بنام است كه در حدود سال 726 هجري قمري در شیراز به دنیا آمد. حافظ در شيراز به فراگيري دانش پرداخت و نزد استادان نامآور آن دوران مانند سيد شريف جرجاني و ابو عبدالله قوامالدين به فراگيري علوم و ادبيات پرداخت. وي سپس وارد دنياي سير و سلوك شد و مشرب عرفان اختيار كرد. حافظ همه قرآن را از بر داشته و آن را با چهارده روايت ميخوانده؛ از اين رو وي متخلص به حافظ است. ديوان حافظ بيش از شش هزار بيت دارد كه دربرگيرنده قصيده، غزل، مثنوي، رباعي و قطعه مي باشد و از اين ميان، غزليات وي از همه مشهورترند. حافظ علاقه فراواني به شیراز داشت؛ از این رو بجز دو سفر کوتاه، در تمام عمر در شیراز اقامت گزید. حافظ در سال 791 هجري قمري دیده از جهان فروبست و وي را در مصلای شیراز به خاک سپردند. بنای عظیم و با شکوه آرامگاه حافظ در سال 1188 هجري قمري در دوران کریمخان زند ساخته شد. این بنا، شامل ایوانی با چهار ستون ضخیم سنگی یکپارچه بود كه دو قسمت شمال و جنوب آن باز بود و دو اتاق کوچک در دو گوشه آن قرار داشت. آرامگاه در قسمت شمالی آن قرار ميگرفت و در بخش جنوبی این مکان باغی بزرگ نمايان بود. بر روی تربت حافظ، سنگی مرمرین به دستور کریمخان زند نهاده شد که دو غزل از غزلهای حافظ به خط حاج آقاسی بیگ افشار بر آن نوشته شده بود. سنگ كنوني همان سنگ قبر دوران زنديه است. تجربه این اثر بی نظیر شیراز با تور شیراز به راحتی امکان پذیرر خواهد بود.
ارگ کریم خانی شیراز
ارگ کریمخاني، مهمترین و بزرگترین بنای دوران زندیه است که در سال 1180 هجري قمري به دستور کریمخان زند ساخته شده است. این ارگ، مرکز حکومتی کریمخان و خاندان زند و همچنين محل سکونت آنان بوده است. این ساختمان با زیر بنای 4000 متر مربع و در زمینی به گستردگي 12800متر مربع بنا شده است. دیوارهای آجری این بنا، 12 متر ارتفاع دارند و در هر چهار گوشه ارگ، برجی به ارتفاع حدود 15 متر قرار دارد. بر روی بدنه دیوارها و برجها، نگارههای ساده و زیبای آجری دیده میشود. بر سردر ارگ، صحنه نبرد کشته شدن دیو سفید به دست رستم به صورت کاشیکاری هفت رنگ نقش بسته است. این کاشیکاری در دوران قاجاریه به ارگ افزوده شده است. یک هشتی، ورودی ارگ را تشکیل میدهد که از یک سو به حیاط خلوت و از سويي دیگر، به محوطه داخلی ارگ راه پیدا میکند. ارگ دارای شاهنشین شمالی (زمستاننشین)، شاهنشین جنوبی (تابستاننشین) و ساختمان غربی چهار فصل است. برخلاف نمای بیرونی، ساختمان داخلی ارگ از نمای زیباتری برخوردار است. داخل اتاقها با نقشهاي اسلیمی، ترنج و گل و مرغ تزئین شده است. پس از سرنگوني حکومت زندیه و روی کار آمدن سلسه قاجار، ارگ به دارالحکومه تبدیل شد و به مکانی برای استقرار والیان و حاکمان فارس تبدیل گردید و تا اوایل سلطنت پهلوی به عنوان زندان مورد استفاده قرار ميگرفت. اين بنا در سال 1351 خورشيدي در فهرست آثار ملی ثبت شد.
باغ ارم
باغ ارم يكي از مشهورترین باغهای شیراز است که در شمال شيراز و در خیابان ارم جاي دارد. پیشینه این باغ به دوران سلجوقی بازمیگردد و در تمام دوران آل اینجو پا برجا بوده است. در دوران زندیه، کریمخان زند در سازندگی و بهسازی این باغ اقداماتی انجام داد. در اواخر دوران زندیه و اوایل دوران قاجار این باغ به مدت 75 سال به دست سران ایل قشقایی افتاد. در روزگار پادشاهی ناصرالدین شاه قاجار، حسنعلیخان نصیرالملک، ساختمانی زیبا در آن پیریزی کرد اما با مرگ وی در سال 1311 هجري قمري، خواهرزاده او ابوالقاسمخان (نصیرالملک دوم) امور باغ را برعهده گرفت و ساختمان نیمهکاره دایی خود را کامل کرد و آن را به نحو شایستهای به پایان رساند که تاکنون باقی مانده است. برجستهترین ویژگی این بنا، ایوان مرکزی دو طبقه آن است. در قسمت بالايي این بنا، هلالی وجود دارد که بر روی آن نقوش کاشیکاری شده شامل شخصیتهای تاریخی، ادبی و اسطورهای است که به گونه زیبایی به نمایش گذارده شدهاند. در میان این شخصیتها، میتوان به نقش ناصرالدین شاه سوار بر اسب سفید، حضرت سلیمان(ع)، یوسف و زلیخا، داستانهای فردوسی و نظامی و نقش داریوش هخامنشی اشاره كرد. بر روی ازارههای عمارت، اشعاری از سعدی، حافظ و شوریده شيرازي به خط نستعلیقِ میرزا علی نقی، خطاط دوران قاجار کار شده است.
بازار وکیل
بازار وکیل یکی دیگر از شاهکارهای معماری و بيمانند دوران زندیه است. این بازار در حدود سالهای 1180 هجري قمري به سبک بازار قیصریه لار (که مربوط به دوران صفویه است) ساخته شده است. راسته غربی چهارسوق (محل تقاطع دو رشته تاق بزرگ را چهار سوق مينامند) دارای 10 جفت مغازه است و در قدیم به نام بازار«ترکشدوزها» معروف بوده اما در حال حاضر مرکز فروش انواع فرشهای نفیس ایرانی است. راسته شرقی که در شرق چهار سوق قرار دارد، دارای 19 جفت مغازه است و در گذشته به نام بازار «علاقهبندان» معروف بوده است اما هم اکنون مرکز فرش و مغازههای عطاری است. دسته دیگری نیز از شاخه جنوبی چهار سوق به طرف غرب و موازی بازار ترکشدوزها امتداد مییابد و از جلوي مسجد وکیل بیرون میزند که این قسمت را در گذشته بازار «شمشیرگرها» میناميدند. این بازار دارای 10 زوج مغازه است و در سمت شمال آن نیز «کاروانسرای فیل» قرار گرفته است. بازار وکیل دارای 74 تاق ضربی و خوش سیماست که سقف دراز بازار را پوشش می دهند و از بیرون چشمانداز جالبی همانند کوهان شتر را پدید آوردهاند. ارتفاع بیش از 10 متر سقف و نورگیری تاقها که در زمستان هوای بازار را گرم و در تابستان خنک نگه میدارند، از دیگر ویژگیهای این بازار است.
جاذبه های مذهبی شیراز
شاهچراغ
مهمترين زيارتگاه شهر شيراز بقعه مير سيد احمد فرزند امام هفتم (ع ) معروف به شاهچراغ است كه نزديك مسجد نو واقع مي باشد. سيد مير احمد بين سالهاي 210 تا 193 هجري قمري در زمان خلافت مامون براي ديدار برادرش حضرت امام رضا ( ع) از راه فارس و شيراز عازم خراسان بود كه در شيراز او را شهيد كردند. از آن به بعد امرا و پادشاهان اين مكان را مورد احياء و مرمت قرار دادند. از جمله اینکه مرمت هاي اساسي توسط نادر شاه صورت گرفت . وي قبل از فتح شيراز و شكست دادن افاغنه نذر كرده بود كه در صورت پيروزي تعميراتي در شاهچراغ بنمايد . نادر پس از پيروزي بر دشمنان مقدار زيادي پول و نزديك به 3 كيلو زرناب را براي ساختمان قنديل در بالاي حرم هديه كرد اين قنديل تا سال 1239 هجري قمري در بقعه موجود بود و در آن سال به خاطر زلزله شديد و خرابي قسمتي از بقعه قنديل به مصرف تعميرات ضروري بقعه رسيد . در دوره قاجاريه نيز بقعه شاهچراغ بارها مورد مرمت قرار گرفت. بناي فعلي بقعه شامل ايوان اصلي در مشرق ، حرم وسيع و شاه نشين هايي از چهار جانب و مسجدي در قسمت غرب حرم و اتاقها و مقبره هاي متعدد متصل به بقعه است . از ديدنيهاي بقعه شاه چراغ آئينه كاري ، نوشته هاي گچبري ، تزئينات و درهاي نقره و رواق و حرم و حرم وسيع اين بقعه مي باشد . مرقد مطهر حضرت در شاه نشين بين محوطه زير گنبد و مسجد بالاي سر امام زاده قرار دارد. در دو انتهاي ايوان دو مناره كوتاه مشاهده مي شود از ديگر ديدنيهاي بقعه شاهچراغ صحن وسيع آن مي باشد كه از سه جانب آن را احاطه كرده است . در طي دو دهه گذشته تعميرات زيادي در بقعه شاهچراغ انجام گرفته و در دو ضلع شمالي جنوبي صحن بقعه حجره هاي متعددي ساخته شده است.
مسجد وکیل
این مسجد در شرق عمارت کلاهفرنگی و بین حمام و بازار وکیل جاي گرفته و از شاهکارهای دوره زندیه به شمار میآید. مسجد وکیل به دستور کریمخان زند و در سال 1187هجري قمري ساخته شد. بنای مسجد با مساحتی در حدود 11000 متر مربع دربرگيرنده سردر مجلل، صحن، ایوانهای شمالی و جنوبی، شبستانهاي جنوبی و شرقی، رواقهای شرقی و غربی و حیاط کوچک کناری است. شبستان مسجد وکیل با کاشیکاریهای زیبا، ستونهای حجاری شده و منبر چهارده پله یکپارچه مرمرین آن از شاهکارهای دوران زندیه به شمار میرود. این منبر به نشانه چهارده معصوم، چهارده پله دارد و سنگ آن از مراغه به شیراز آورده شده است. تاق شمالی صحن مسجد وکیل به «تاق مرواريد» معروف است و 12 متر عرض و 20 متر طول دارد. بر بالای اين تاق، دو منازه زیبا و کاشیکاری شده قرار دارد.
جاذبه های طبیعی
بهشت گمشده
بهشت گمشده یا تنگ بستانک یکی از جاذبههای شگفتانگیز طبیعی در استان فارس به شمار می رود که در منطقه کامفیروز و در فاصله 120 کیلومتری شمال غربی شیراز قرار دارد. بهشت گمشده در منطقهای به وسعت 20000 هکتار واقع شده است. پوشش گیاهی مناسب، آبشارهای کم ارتفاع و آب فراوانی که از مظهر چشمهها از کوه در مسیر دره به طرف پایین سرازیر میشود موجب شده که این منطقه از زیبایی خاصی برخوردار گردد. پوشش گیاهی این منطقه شامل بنه، پسته کوهی، بادام، بخورک، کیالک، انجیر، بید، چنار، به و گردو می باشد.
دریاچه مهارلو
دریاچه مهارلو با مساحتی بيش از 20000 هکتار در مسیر جاده شیراز -سروستان جاي دارد. در کتاب «فارسنامه» ابن بلخی، این دریاچه «ماهلویه» خوانده شده و امروزه به دریاچه نمک معروف است. ارتفاع این دریاچه از سطح دریا 1460 متر می باشد. به علت کم عمق بودن این دریاچه، میزان تبخیر آب آن بالاست و بخشی از بستر آن را لایههای نمک پوشانده است. مهارلو هر ساله پذیرای گردشگرانی است که به بهانههای گوناگون به سواحل آن پناه میبرند. طلوع و غروب خورشید، نور ماه، روشنایی ستارگان، بارانهای بهاری و جلوههای دیگر همواره مشتاقان را به خود میطلبد. این دریاچه گردشگاه سنتی مردم شیراز است. دریاچه مهارلو زیستگاه حیات وحش بومی و مهاجری است که هر ساله در محیط آن به زندگی خود ادامه می دهند.
آبشار مارگون
آبشار مارگون در 128 کیلومتری شهر شیراز، 50 کیلومتری شهر سپیدان و یک کیلومتری روستای مارگون قرار گرفته است. آبشار مارگون از آب رودخانه کمهر (روستایی در حدود 33 کیلومتری غرب سپیدان) و آبهای حوضه آبخیزان تشکیل شده است. این آبشار با توجه به ویژگیهای منحصر به فرد طبیعی به عنوان اثر طبیعی و ملی مورد حفاظت قرار گرفته است. پوشش گیاهی این منطقه دربرگیرنده جنگلهای کم تراکم با گونههای بلوط ایرانی، بنه، پسته، بادام، زبان گنجشک و گلابی وحشی است و گونههای متنوع جانوری آن شامل روباه، قوچ، بزوحشی، چکاوک، کبک، تیهو، خرگوش و… می باشد.
قلات (روستای هدف گردشگری)
دهکده ییلاقی قلات در فاصله تقریبی 40 کیلومتری شمال غربی شهر شیراز قرار دارد و یکی از دیدنیترین جاذبههای طبیعی شهر شیراز به شمار میآید. این منطقه تفریحی در مسیر جاده شیراز -سپیدان جای گرفته است. مالکیت این منطقه مدتها در اختیار بانو خورشید کلاه قوامی بوده و بعدها این مالکیت به خرده مالکین انتقال یافته است. بقایای کلیسای تجلیل مسیح، قلعه قزل ارسلان، آسیاب قدیمی و خانههای قدیمی در ساختار کوهستانی آن از جمله آثاری است که در این مکان دیده میشود. ساختار قدیمی روستای قلات با قابلیتهای طبیعی چشمهسارها، باغها و آبشارهای زیبا، علاقمندان و دوستداران بیشماری را به این منطقه ییلاقی جلب نموده است.
فضای سبز و بوستانهای شهر شیراز
سرانه فضای سبز در شیراز در سال ۱۳۸۷ برابر با ۱۲٫۷ متر مربع به ازای هر تن است. هماکنون در شهر شیراز ۱۱۸ پارک فعالیت میکنند که این تعداد شامل ۴۸ پارک شهری و ۷۰ پارک محلهای میباشد که از این جهت مساحت کل پارکها در شیراز ۲٬۱۷۰٬۵۵۰ متر مربع میباشد که از این میزان ۱۲۸٬۰۴۴ متر مربع متعلق به پارکهای محلهای و ۲٬۰۴۲٬۵۰۶ متر مربع متعلق به پارکهای شهری است و همچنین پارک آزادی با ۲۰۴٬۱۹۱ مترمربع مساحت بزرگترین پارک شیراز محسوب میشود.
